โคเลสเตอรอลคืออะไร?

โคเลสเตอรอลเป็นสารไขมันคล้ายขี้ผึ้ง ซึ่งมีอยู่ในทุกเซลล์ของร่างกายของคนเรา
โคเลสเตอรอลบางชนิดจำเป็นต่อการทำงานของร่างกาย ตับของคนเราสามารถผลิต
โคเลสเตอรอลให้เพียงพอต่อความจำเป็นของร่างกายอยู่แล้ว อาหารบางประเภทก็ให้ปริมาณโคเลสเตอรอลเช่นกัน ซึ่งกลายเป็นส่วนเกินจากที่ร่างกายต้องการ

     แม้ว่าโคเลสเตอรอลจำนวนหนึ่งในกระแสเลือดจำเป็นต่อสุขภาพของคน หากมีมากเกินไปก็จะเป็นอันตรายได้ ถ้าระดับโคเลสเตอรอลสูงเกินไป มันจะเพิ่มความเสี่ยงในการเป็นโรคหัวใจ สาเหตุที่ทำให้ระดับโคเลสเตอรอลสูง มีหลายประการ เช่น พฤติกรรมในการรับประทานอาหาร กรรมพันธุ์ ความอ้วน และโรคบางอย่าง เช่น เบาหวานก็เป็นเหตุให้เกิดโคเลสเตอรอลสูงได้

โคเลสเตอรอลมีหลายชนิดหรือ?

ใช่ โคเลสเตอรอล และไขมันแต่ละชนิดมีผลกระทบต่อร่างกายแตกต่างกัน ชนิดที่รู้จักกันดีได้แก่

   แอล ดี แอล โคเลสเตอรอล (LDL Cholesterol = LDL) แอล ดี แอลโคเลสเตอรอลรู้จักกันว่าเป็น "โคเลสเตอรอลชนิดเลว" ปริมาณ แอล ดี แอล ที่มากเกินไปจะสะสมที่เส้นเลือดแดงของหลอดเลือดหัวใจ และอาจทำให้เกิดโรคหัวใจ ระดับของ แอล ดี แอล ยิ่งสูงเท่าใด อัตราความเสี่ยงต่อการเป็นโรคหัวใจก็ยิ่งสูงเท่านั้น การลดปริมาณสะสมของ แอล ดี แอล นั้นสามารถป้องกันโรคหัวใจ และลดอัตราการเสียชีวิตได้

     เอช ดี แอล โคเลสเตอรอล (HDL Cholesterol = HDL) เอช ดี แอล โคเลสเตอรอล หรือที่เรียกว่า "โคเลสเตอรอลชนิดดี" เพราะว่าเชื่อกันว่ามันสามารถกำจัดโคเลสเตอรอลในกระแสเลือดได้ การมี เอช ดี แอล ในเลือดสูงอาจช่วยลดความเสี่ยงของการเป็นโรคเกี่ยวกับหลอดเลือดหัวใจ ถ้ามีระดับต่ำก็จะเพิ่มอัตราเสี่ยงในการเป็น โรคหัวใจ

     ไตรกลีเซอไรด์ (TRG : Triglyceride) ไตรกลีเซอไรด์เป็นไขมันอีกชนิดหนึ่งในกระแสเลือดของคนเรา ผู้ที่มีระดับไตรกลีเซอไรด์ ในเลือดสูงอาจมีระดับ แอล ดี แอล สูงเช่นกัน ผู้ที่มีระดับไตรกลีเซอไรด์สูงพร้อมกับมีระดับ
แอล ดี แอล โคเลสเตอรอลสูงแล้วยิ่งเพิ่มความเสี่ยงของการเป็นโรคหลอดเลือดหัวใจ

อาหารประเภทใดบ้าง ที่มีไขมัน และโคเลสเตอรอล ?

โดยทั่วไปผลิตภัณฑ์จากสัตว์โดยมากมักจะมีไขมัน และโคเลสเตอรอลสูง ควรหลีกเลี่ยง
ไขมันอิ่มตัว เช่น น้ำมันหมู น้ำมันที่ผ่านกระบวนการลดกลิ่นหืนไฮโดรจีเนต อาหาร ที่มีไขมันอิ่มตัว ได้แก่ เนื้อวัว ผลิตภัณฑ์จากนมสด เนย ครีม ไอศกรีม เนยแข็ง และไข่ โดยเฉพาะเครื่องในสัตว์ เช่น ไต (เซี่ยงจี้), ตับ, ตับอ่อน มีโคเลสเตอรอลมาก หอย และสัตว์ทะเลมีเปลือก เช่น กุ้งมังกร ก็มีโคเลสเตอรอลมากเช่นกัน แต่มีไขมันไม่อิ่มตัวน้อยกว่า ไข่แดงมีโคเลสเตอรอลประมาณ 215 มก. (มิลลิกรัม) เมื่อเทียบกับเนื้อไก่ชิ้นบางๆ ขนาด 3-4 ออนซ์ หรือ 90-120 กรัม จะมีโคเลสเตอรอลประมาณ 72 มก.เท่านั้น ควรระวัง อาหารที่ปราศจากโคเลสเตอรอล โดยเฉพาะอาหารปรุงสำเร็จ อาจมีไขมันสูงได้ จึงควรอ่านฉลากอาหารเพื่อให้แน่ใจว่าอาหารนั้นไม่มีไขมัน และโคเลสเตอรอล ไขมันไม่อิ่มตัวพบได้ในน้ำมันจากพืช เช่น น้ำมันข้าวโพด ถั่วเหลือง น้ำมันมะกอก และน้ำมันคาโนล่า จึงควรบริโภคไขมันไม่อิ่มตัวดีกว่าไขมันอิ่มตัว

การออกกำลังกายจะช่วยปรับระดับโคเลสเตอรอลให้ดีขึ้นได้อย่างไร

ถ้าออกกำลังกายแบบแอโรบิก เช่น ว่ายน้ำ การเดิน วิ่ง ถีบจักรยาน หรือ เล่นเทนนิส
จะช่วยเพิ่มระดับ เอช ดี แอล โคเลสเตอรอล ช่วยลดระดับไตรกลีเซอไรด์ และอาจลดระดับ แอล ดี แอล โคเลสเตอรอล การออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอยังอาจช่วยลด น้ำหนักตัว และไขมันได้อีกด้วย อย่างไรก็ตาม ควรปรึกษาแพทย์ก่อนเริ่มแผนการ ออกกำลังกายใดๆ

เมื่อใดจึงจำเป็นต้องใช้ยาเพื่อลดระดับโคเลสเตอรอล?

ถ้าได้มีการควบคุมอาหาร และออกกำลังกาย และงดสูบบุหรี่ แล้วยังไม่สามารถทำให้ระดับโคเลสเตอรอล และไตรกลีเซอไรด์ลดลงได้ แพทย์อาจสั่งยาให้เพื่อลดระดับไขมัน แต่ก่อนการสั่งยา แพทย์จะพิจารณาหลายๆ อย่าง เช่น ปัจจัยเสี่ยงที่แปรเปลี่ยนได้ (อาหาร การออกกำลังกาย การสูบบุหรี่) อายุ สภาพร่างกายในขณะนั้น และอาการ ข้างเคียงจากการใช้ยา

ต้องรับประทานยาลดโคเลสเตอรอลไปนานเพียงใด?

สำหรับผู้ที่ต้องรับประทานยาโคเลสเตอรอล ต้องปรึกษาแพทย์ และรับประทานยาตาม ที่แพทย์สั่ง ซึ่งจำนวนยา และระยะเวลาในการรับประทานยาลดโคเลสเตอรอลของแต่ละคนจะไม่เหมือนกัน ขึ้นอยู่กับผลการรักษา และความสามารถในการเปลี่ยนพฤติกรรม ที่มีผลเสียต่อสุขภาพ เช่น การสูบบุหรี่ ไม่ควบคุมอาหาร และขาดการออกกำลังกาย
แพทย์จะเป็นผู้สั่งยาลดโคเลสเตอรอลประเภทต่างๆ แล้วแต่ความเหมาะสมของผู้ป่วย
แต่ละราย เช่น ผู้ป่วยโรคตับ หรือหญิงมีครรภ์ ฯลฯ

การสูบบุหรี่ช่วยเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดโรคหัวใจอย่างไร ?

การสูบบุหรี่มีผลต่อการเกิดโรคหัวใจโดยมีผลร่วมกับปัจจัยเสี่ยงตัวอื่นๆ ซึ่งเพิ่มอัตราเสี่ยงของคุณให้ยิ่งสูงขึ้นไปอีก การสูบบุหรี่ทำให้ระดับ เอช ดี แอล โคเลสเตอรอล ลดลง และเพิ่มโอกาสเกิดโรคเกี่ยวกับหลอดเลือดแดง ประมาณการว่าหนึ่งในห้าของ ผู้เสียชีวิตจากโรคหัวใจเกิดจากการสูบบุหรี่